De afgelopen jaren zijn er pogingen geweest om kwaliteit te definiëren. Het was het antwoord op wantoestanden. En vervolgens kwamen er metingen hoeveel procent wel de benodigde kwaliteit had. De administratie sloeg toe.
En nu komt er per 2013 bij het CVZ een kwaliteitscentrum. Zou dat helpen?

De staatssecretaris vroeg in 2004 de inspectie om een rapport over de kwaliteit van de zorg in verpleeghuizen. Het rapport was schokkend. Maatregelen werden afgekondigd en ook de brancheorganisaties maakten kwaliteitskaders verantwoordde zorg. En meteen werd bewezen dat je nooit een volledige checklijst kan maken. Iedereen vond pyamadagen en het sluiten van toiletten belachelijk. En dat mensen voor toiletpapier in verpleeghuizen extra moesten gaan betalen, had niemand ooit eerder bedacht.

En dat geeft precies aan wat er mis is. Je kan niet limitatief omschrijven wat kwaliteit is. Maar elke Nederlander kan je precies vertellen of hij iets een schande vindt. En natuurlijk is daarbij een verschil tussen “deskundigen” en de man in de straat, tegenwoordig aangeduid met Henk en Ingrid. Probeer Henk en Ingrid maar uit te leggen dat iedereen in Nederland zorgverzekering moet betalen, maar dat iedereen in de gevangenis niets hoeft te betalen. Zelfs niet voor de tandarts. En leg dan meteen uit dat iemand in de gevangenis voorrang krijgt in het ziekenhuis  Ofwel zoals mij cynisch wordt toegevoegd: tegen de tijd dat je een nier echt nodig hebt, dan moet je iemand vermoorden en je daarbij laten betrappen in Nederland.

Bij kwaliteit speelt ook presentatie een belangrijke rol. Kwaliteit is zoveel procent verbeterd, het aantal vermijdbare doden in ziekenhuizen is met een zoveelste terug.
Hoeveel moet er verbeterd worden, vroeg een journalist me. Mijn antwoord: elk slecht huis is er een te veel, zeker als mijn moeder in dat huis woont. En als er in Nederland in 2012 slechts één vermijdbare dode patiënt valt, maar dat ben ik, dan vind ik dat 100% teveel.

Uit het bovenstaande blijkt dat kwaliteit subjectief is. Hoe dichterbij het komt, hoe beter het moet zijn. En het is inderdaad ook een cultureel bepaald begrip: bij de Germanen en Eskimo’s liepen mensen die zich niet meer nuttig konden maken voor de gemeenschap het bos in om nooit meer terug te keren. Een rede, de kwaliteit van leven, waarom enkele mensen zelfmoord willen plegen en de pil van Drion willen toestaan.